Overgave mensen
‘Over gave mensen’ is de titel van een muziektheatervoorstelling waarin tien HAN-studenten hun eigen kijk geven op studeren met een functiebeperking. In november en december wordt de gratis voorstelling tien keer gespeeld. Morgen, 3 november, is de premiere.
Door Ruud Kroes
Generale
Het is donker in het Nijmeegse HAN-Theater. Een enkel spotlicht is gericht op Marijke, tweedejaars studente Logopedie. Ze speelt gitaar en zingt een gevoelig lied. Dan rijdt uit de coulissen iemand op een scootmobiel met volle lichten het podium op. Het wit en rood van voor-en achterlicht werpt spookachtige schaduwen op de muren. Een voor een sluiten andere studenten zich aan bij Lianne, tweedejaarsstudente MWD die de scootmobiel bestuurt. De andere studenten volgen haar.
‘In deze scene draaien we de zaak om’, legt regisseur Wouter Vermeiren uit. ‘Meestal is het degene met een functiebeperking die zich aan moet passen aan de rest van de wereld. In het repetitieproces hebben we heel erg gezocht naar wat een beperking is en wat het met je doet. Daar experimenteren we mee. Ook het publiek wordt beperkt in zijn waarneming. Heel letterlijk doordat we werken met een projectiescherm van wit gaas waardoor je niet alles kunt zien. Wat doet een beperking met je en wat ervaar je dan?
Als jij dan vraagt waarom mensen naar de voorstelling moeten komen dan is dat een belangrijke. Om in geabstraheerde vorm te ervaren wat een beperking met je doet.’ Vermeiren praat na afloop van de repetitie gepassioneerd en lijkt niet snel tevreden. ‘We hebben heel veel materiaal verzameld maar nu moeten we keuzes maken. Dat is lastig. Bovendien wil ik dat de voorstelling mooi is om naar te kijken.’ Jolien Straten, vierdejaarsstudente CMV en initiatiefneemster van het hele project vult hem aan. ‘Je kunt inderdaad vanuit ontzettend veel perspectieven naar beperkingen kijken en die willen we allemaal in de voorstelling stoppen. Docenten, studenten en beleidsmakers hebben allemaal hun eigen invalshoek.’
Complexloos
‘We willen complexloos en open naar de problematiek kijken. De groep moest wennen aan elkaars beperkingen maar dat hebben we niet met fluwelen handschoenen aangepakt. Zo hebben we met alle respect voor ieders grenzen elkaars gedragingen geďmiteerd.’
Wat opvalt tijdens de repetitie is dat de meeste studenten een onzichtbare beperking hebben zoals dyslexie, slechtziendheid en epilepsie. Als toeschouwer ben je je voortdurend aan het afvragen wie er beperkt is. Jolien Straten lacht: ‘Dat komt overeen met hoe het in het echt gaat. De meeste studenten lopen liever niet te koop met hun beperking. Op de website mochten studenten een stukje schrijven over elkaar. Tekenend daarbij was dat een studente vond dat haar beperking veel te veel benoemd werd. Dat had ze liever niet want dat zou haar stagebegeleider wel eens kunnen lezen.
Zakelijk leidster Janne de Bruin vindt het mooie van dit project dat het breed gedragen word. ‘Het is begonnen als een initiatief van een studente, maar uiteindelijk hebben management, docenten en medestudenten allemaal een steentje bijgedragen. Dat is het bijzondere van dit project.’
